Koło barw

Koło barw

Chyba nikt nie ma wątpliwości, że tęcza to jedno z najbardziej zachwycających zjawisk optycznych w przyrodzie. Starożytni uznawali tęczę jako znak niebios i uśmiech bogini Iris, która rozpinała wielobarwny łuk, by łączyć niebo z ziemią i bogów z ludźmi.

Zjawisko to jest bardzo proste do wytłumaczenia. Tęcza to wykorzystanie 2 rzeczy: odbicie i załamanie światła w kroplach deszczu. Kolory które widzimy to barwy uwarunkowane długością fali z zakresu tych widzialnych czyli ok. 380nm – ok. 770nm. Kolory, które widzimy w tęczy to barwy proste (widmowe, monochromatyczne).

1510848 717845168233705 1689378070 n

Barwy proste to stopniowo zmieniające się barwy od fioletu przez niebieski, zielony, żółty, pomarańczowy, czerwony aż do purpury. Z założenia skrajna purpura jest tym samym kolorem co skrajny fiolet. Pozostałe barwy to barwy złożone, czyli barwy składające się z mieszaniny barw prostych w dowolnych proporcjach , czyli z mieszaniny fal elektromagnetycznych o różnych długościach z zakresu promieniowania widzialnego. Kolejność barw jest nieprzypadkowa i związana jest ze złożonością  natury światła białego i jego rozpraszania w różnych ośrodkach.

Barwy proste to nic innego niż barwy podstawowe. Podstawowe czyli takie, które w wyniku połączeń umożliwiają uzyskanie dowolnych kolorów z podanego zakresu. W addytywnym składaniu barw, czyli np. monitorach i innych wyświetlaczach podstawowe to RGB, czyli: czerwony, zielony, niebieski; w subtraktywnym mieszaniu barw, czyli np. w mieszaniu pigmentów wykorzystujemy magentę, cyjan i żółty, ale ogólnie przyjętymi za trzy podstawowe kolory to czerwony, niebieski i żółty.1555533 717845434900345 192403176 n

Dlaczego jednak koło barw jest tak istotne? Koło barw to prastary wynalazek kręgu chromatycznego służący do prezentacji pełnej skali barwnej widma słonecznego i wzajemnych zależności między kolorami. Sekwencja koła barw zachowuje kolejność kolorów tęczy, ale zamknięta jest w okrąg,. Rzeczywiste widmo spektralne to pasmo kolorów zlewających się ze sobą, jednak w kole barw dla uproszczenia kolory są oddzielone. Zazwyczaj prezentowane koła kolorów mają 12 barw. Koło kolorów przede wszystkim pozwala wykazać dwie charakterystyczne relacje między kolorami:

  • komplementarność – barwy komplementarne to barwy dopełniające się, czyli te leżące naprzeciw siebie na kole barw, czyli np. czerwień (najjaskrawsza) – zieleń (najłagodniejsza), błękit (najchłodniejsza) – pomarańcz (najcieplejsza), fiolet (najciemniejsza) – żółcień (najjaśniejsza), etc. Wykonując proste doświadczenie w wpatrując się przez chwilę w plamę czerwonej farby, a potem na białą kartkę – przez chwilę obserwator zauważy podobnej wielkości plamę barwy zielonej. Jest to zjawisko powidoku, który jest niczym innym jak chwilą w której oko odpowczywa od intensywności danej barwy. Świadomość powidoku wykorzystywana jest m. in. przez architektów wnętrz, którzy np. w błękitnych pomieszczeniach wprowadzają np. pomarańczowy akcent, aby nasze oko mogło przez chwilę odpocząć. Problem powstaje jednak, gdy barwy dopełniające zastosowane są w podobnych proporcjach – oko nie jest w stanie skupić się na dwóch barwach jednocześnie, powstaje niemiłe wrażenie migotania barw, dlatego najwłaściwszym rozwiązaniem jest zdominowanie pomieszczenia, obrazu, fotografii lub innej powierzchni jednym kolorem, a dopowiadanie czyli kierowanie uwagi na główny temat odmiennym, mocnym, dopełniającym akcentem.
  • harmonia – harmonia barw może się opierać na gamie kolorystycznej: tonicznej (związana ze stopniem zaciemnienia/świetlistości barw); gama kolorów złamanych (powstała przez mieszanie kolorów dopełniających, czyli jak już wiemy leżących naprzeciw siebie na kole barw – powstają wtedy m.in. brązy, beże) oraz jeśli zestawione ze sobą zostaną barwy pochodne leżące pomiędzy dwoma kolorami podstawowymi (dla przykładu karmin, fiolet i fiolet manganowy). Nasze oko przesuwa się po barwach harmonicznych łagodnie, natomiast połączenie przyległych do barwy podstawowej barw, np. cytrynowy, żółty, żółtopomarańczowy nie tworzy bardziej dysonansowe połączenie i łącząc te barwy należy być bardziej ostrożnym.

Zapraszamy do naszej Facebookowej galerii w której możecie znaleźć więcej kół kolorów.

About the Author

admin administrator

You must be logged in to post a comment

Kontynuując użytkowanie strony, zgadzasz się na używanie cookies. Więcej informacji

Strona internetowa, którą przeglądasz zapisuje na Twoim komputerze tzw. pliki cookie. Pliki te służą głównie do identyfikacji Ciebie na stronie. Przechowywany jest w nich identyfikator Twojej sesji, dzięki czemu strona wie jakie treści ma Ci wyświetlić (np. Twoje prywatne wiadomości).

Zamknij